قرنها از غيبت كبراي امام دوازدهم (عج) ميگذرد و همواره ذهن مسلمان مشغول او بوده است. شيعيان منتظر فرا رسيدن زمان ظهور آن امام غايب از نظرها و غير شيعيان در انتظار تولد و ظهور فردي از سلاله پيامبر اكرم (ص) هستند. يكي از اشكالاتي كه طي سالهاي غيبت از سوي مخالفان شيعه مطرح شده و در تشويق اذهان جوانان جوياي حقيقت مخالفان شيعه مطرح گردیده و در تشويش اذهان جوانان جوياي حقيقت نقش داشته، تشكيك در طول عمر طولاني و امكانپذير بودن آن است.
«مگر ميشود يك انسان در سلامت كامل، چند قرن زندگي كند؟ آيا عقل ميپذيرد كه همه انسانها از كودكي به جواني و ميانسالي و سپس، كهنسالي برسند و از دنيا بروند و يك نفر همچنان زنده بماند؟»
اين سوال همواره مطرح شده و پاسخهايي كه ميتوان مطرح كرد عبارتند از:
1) قرآن كريم در پاسخ كساني كه معاد را انكار ميكنند و ميپرسند كه چه كسي قادر است مردهها را زنده كند، در چند جا ميگويد: همان كسي كه مرتبه اول آنها را از نيستي به هستي آورد؛ همان كسي كه بار اول آنها را خلق كرد!
2) در قرآن كريم، دست كم دو داستان نقل شده است كه از آنها ميتوان اثبات معاد جسماني و همچنين امكانپذير بودن عمر طولاني امام زمان (ارواحنا فداه) را برداشت كرد. «عُزَير» كه با ديدن استخوانهاي پوسيده، سوالي درباره امكانپذير بودن زنده شدن مجدد آنها مطرح كرده بود، خود به مدت يكصد سال در همان خرابه از دنيا رفت (و يا به خواب رفت) و سپس شاهد زنده شدن مجدد الاغ خود بود و شاهدي شد بر اثبات قدرت خداوند نزد منكران، همچنين جوانان خداپرستي كه در غار پناه گرفته بودند (اصحاب كهف)، پس از 300 سال شمسي از خواب برخاستند بيآن كه پير شده باشند يا كاستي در قواي جسماني و توانايي مغزيشان رخ نموده باشد.
اما اگر بخواهيم از منظر پزشكي به اين موضوع بنگريم، بايد به اين سوال پاسخ دهيم كه آيا الزاما و بر اساس يافته هاي پزشكي، همه انسانها بايد طي زمان مثلا يكصد سال از دنيا بروند؟ آيا طول عمر محدوديت دارد؟ چه عواملي در افزايش طول عمر انسان دخالت دارند؟
به طور خلاصه ميتوان گفت كه بر اساس يافتههاي پزشكي، الزاماً محدوديت زماني براي زندگي انسانها وجود ندارد؛ يعني اين طور نيست كه سلولهاي بدن و بافتهاي مختلف محدوديت طول زندگي داشته باشند و با انقضاي زمان، خود به خود بميرند. مرگ انسان ها عموما در پي اختلالاتي بروز ميكند كه مسبب بيشتر اين اختلالات نيز خود آنها هستند. كسي كه سيگار ميكشد، به دست خود ريههايش را تخريب ميكند و باعث تنگي عروق خونرسان به قلب ميشود. كسي كه غذاهاي پر چرب (كه معمولا بسيار هم لذيذ است) ميخورد،خود باعث افزايش چربي خون و چاقي و دهها مشكل متعاقب آن ميشود. كسي كه بيايمان زندگي ميكند و تكيهگاه محكمي در جهان پرآشوب و استرس امروز نجسته است، خود را در معرض فشارهاي روحي و رواني قرار ميدهد و بديهي است عوارض آن او را از پاي در خواهد آورد. عموم افرادي كه زندگيهاي طولاني داشتهاند، نحوه زندگيشان در اين طول عمر موثر بوده است.
«مرگ برنامهريزي شده سلول» مدتهاست كه ذهن دانشمندان علوم پزشكي را به خود مشغول كرده است. واقعيت آن است كه در خارج از بدن انسان و در محيط كشت سلولي، نميتوان يك سلول را تا بينهايت مرتبه كشت داد و در واقع تكثير سلولها محدوديت دارد؛ ولي اين كه آيا اين اتفاق در همه سلولها و در داخل بدن انسان زنده هم رخ مينمايد هنوز ثابت نشده است. از سوي ديگر، اين كه طول عمر يك سلول (قبل از آن كه تكثير شود و جاي خود را به سلول جوانتر بسپارد) چقدر است، هنوز درباره همه سلولهاي بافتهاي مختلف بدن به اثبات نرسيده و قطعا وابسته به نوع زندگي فرد است.
در شرفيابي به محضر مبارك امام زمان(عج) كه از سوي مرحوم آيت الله نجفي مرعشي (ره)نقل شده است (و احتمال داده ميشود كه خود ايشان مشرف شده باشند)، صحبت از غذاي بسيار مختصر (نان و خيار تازه) حضرت به ميان آمده و اين كه ايشان خوردن برخي چيزها را از فضولات و زيادي شمردهاند. دقت در موضوع نشان ميدهد كه آن امام بزرگوار (ارواحنا له الفداء) به برآوردن حداقل نيازهاي بدن بسنده ميفرمايند و از خوردن و نوشيدن اضافي پرهيز مي کنند. خيليها ممكن است به اين موضوع فقط به ديده زهد و تقوا نگاه كنند؛ اما بايد توجه داشت كه اين قناعت و زهد و تبعيت از يك برنامه غذايي درست و سالم قطعا در سلامت بدن نيز موثر است.
و اما سخن آخر اين كه یافتن دليل علمي براي طول عمر آن حضرت (ارواحنا فداه) كار بدي نيست؛ ولي اگر بخواهيم پذيرش طول عمر طولاني ايشان را منوط به تاييد علم كنيم، به خطا رفتهايم. اگر چه بنا به گفتههاي معصومين (ع)، خداوند از انجام امور بدون اسباب پرهيز ميكند ولي در موارد استثناء، خداوند تعالي معجزاتي را ظاهر ميكند كه حتي عقل بشر قادر به درك آن نيست و چه بسا بتوان عمر طولاني حضرت را يك معجزه الهي به حساب آورد.
به اميد سلامتي وجود شريفش و تعجيل در فرج. (دكتر محسن پرويز، به نقل از روزنامه جام جم)
